Türkiye’nin en büyük metropolünde konut piyasasının uzun süredir gündeminde yer alan yüksek kira artışları, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hayata geçirilen yeni modelle birlikte yeni bir döneme giriyor.
Bakan Murat Kurum’un açıkladığı “Yüzyılın Konut Projesi” kapsamında, yalnızca İstanbul’da uygulanacak 15 bin kiralık sosyal konut sistemi, kentteki barınma krizini hafifletmeyi amaçlayan en kapsamlı adımlardan biri olarak öne çıktı. TOKİ eliyle yürütülecek proje, hem dar gelirli vatandaşların konuta erişimini kolaylaştıracak hem de piyasa kira değerlerini dengelemeye yönelik stratejik bir araç olarak kullanılacak.
Bakanlık koordinasyonunda 81 ilde inşası süren 500 binlik dev konut programıyla eş zamanlı yürütülecek “kiralık model”, Türkiye’de ilk kez geniş ölçekli şekilde uygulanacak. Bu kapsamda, İstanbul’da üretilecek 15 bin konutun kira bedelleri, bulundukları ilçelerdeki rayiç değerlerin altında belirlenecek ve yalnızca belirlenen kriterlere uygun vatandaşlara tahsis edilecek. Bakan Kurum’un açıklamalarına göre sistem, kura yöntemiyle işleyecek ve ev sahibi sıfatı devlette kalacak.
“Ev Sahibi Devlet Olacak”: İstanbul İçin Özel Kiralık Model
Bakan Murat Kurum’un sosyal medya hesabından duyurduğu bilgilere göre, kiralık sosyal konutlar yalnızca İstanbul’da hayata geçirilecek. Proje kapsamında üretilecek 15 bin konut TOKİ tarafından inşa edilecek ve hak sahipleri kura yoluyla belirlenecek. Bu modelde kiracılar, konutun sahibi olmayacak; ev sahibi sıfatını devlet üstlenecek. Bu sayede, kamu eliyle sürdürülebilir ve denetlenebilir bir kira piyasası oluşturulması hedefleniyor.
Kurum’un açıklamalarında, özellikle kiraların kısa sürede olağanüstü seviyelere yükseldiği İstanbul için bu modelin dengeleyici bir işlev göreceği belirtildi. Projenin hem kira spekülasyonunu azaltmaya hem de dar gelirli vatandaşların barınma sorununa kısa vadede çözüm üretmeye yönelik bir altyapı sunduğu ifade edildi. TOKİ’nin uygulama takviminin önümüzdeki süreçte paylaşılması beklenirken, konutların hangi ilçelerde yoğunlaşacağına ilişkin çalışmaların sürdüğü kaydedildi.
Fahiş Kira Artışlarına Fren
Modelin temel hedeflerinden biri, İstanbul’da son yıllarda hızla artan kira fiyatlarını kontrol altına almak. Bakanlık tarafından yapılan bilgilendirmeye göre, bu konutlar piyasa rayicinin altında kira bedelleriyle kullanıma sunulacak ve hane gelirine göre erişim kriterleri uygulanacak. Böylece hem dar gelirli ailelerin barınma maliyeti düşürülecek hem de piyasanın kendi içinde dengelenmesi sağlanacak.
Projede, kiralık konutların uzun vadeli, sürdürülebilir ve kamu tarafından denetlenen bir sistemle işletileceği belirtiliyor. TOKİ’nin uzmanlığı, devletin kira politikaları ve sosyal konut deneyimi bir araya getirilerek, İstanbul’da yeni bir barınma modeli oluşturulmuş olacak.
